Δευτέρα 31 Αυγούστου 2026

ΜΙΑ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΛΗΞΕ

Κι επειδή τα τελευταία χρόνια, μετά την οικονομική κρίση και την αποκάλυψη των κλασικών αυταπατών  που καλλιεργούσε η σοσιαλδημοκρατία τόσο  του ΠΑΣΟΚ όσο και του  ΣΥΡΙΖΑ, ο αντικομμουνιστικός λόγος σταδιακά εισβάλλει στη κεντρική πολιτική σκηνή χωρίς μεταμφιέσεις, αλλά με διαστρεβλώσεις, η κατανόηση των αιτιών γι’ αυτό είναι προϋπόθεση για την ερμηνεία της οικονομικοπολιτικής πραγματικότητας. Μάλιστα, σ’ όλη την καπιταλιστική  Δύση οι αντικομμουνιστικές επέτειοι  και αναθεωρήσεις της ιστορίας είναι ενδεικτικές της διατήρησης, 80 και πλέον χρόνια από τη λήξη του Β παγκοσμίου πολέμου,  των ίδιων αντιθέσεων σε οικονομικό και πολιτικό επίπεδο. Αν και η στρατιωτική σύγκρουση έχει προ πολλού λήξει, οι αντιθέσεις που εκδηλώθηκαν σ’ αυτόν τον πόλεμο  συνεχίζουν να υπάρχουν. Και στην Ελλάδα ιδιαίτερα, αποδεικνύεται συν τω χρόνω ότι το έδαφος της αναζήτησης για την κατανόηση των σχέσεων εξουσίας με τα λαϊκά στρώματα βρίσκεται στη δεκαετία της Αντίστασης και του εμφυλίου.
        Σ’ εκείνη τη ματωμένη κι ένδοξη δεκαετία του ’40, στον προηγούμενο αιώνα, ο αγώνας ήταν και για τη μορφή του κόσμου και της διακυβέρνησης του  που θα προέκυπτε  μετά τον πόλεμο, με την αίγλη της νικηφόρας νίκης της ΕΣΣΔ επί του ναζισμού να εμπνέει εκατομμύρια εργαζόμενους.  Η αστική τάξη στη δυτική Ευρώπη τον κέρδισε,  με υποχωρήσεις βέβαια τακτικής, όπως ήταν το κράτος πρόνοια,  στο ρωμαλέο λαϊκό κίνημα που διεκδικούσε δικαιώματα.
        Στην  Ελλάδα όμως τότε αυτός ο ταξικός  αγώνας πήρε τη μορφή πολεμικών συγκρούσεων, γιατί έπρεπε να τσακιστούν οι κομμουνιστές, για να επιβληθεί η απαξιωμένη, περιδεής αστική τάξη, που τόχε βάλει στα πόδια ή συνεργάστηκε με τους κατακτητές γερμανούς για να σωθεί   Η  οποία  τελικά κέρδισε την εξουσία νικώντας τους με τη βοήθεια της Μ. Βρετανίας αρχικά και αργότερα των  ΗΠΑ στο Γράμμο.
         Κι αφού επικράτησε πλήρως η αστική τάξη, με την τρομοκρατία του  μετεμφυλιακού κράτους έκτακτης ανάγκης και τη δικτατορία του, στη μεταπολίτευση  η …εξημέρωση των εκμεταλλευομένων τάξεων έγινε με τον κατευνασμό. Η αστική πολιτική ηγεσία αφού υποκρίθηκε τη φιλολαϊκή με παροχές που βελτίωναν τη διαβίωση,  εξασφάλισε τη συναίνεση μεγάλων λαϊκών στρωμάτων κατασκευάζοντας και προσφέροντας ένα κοσμοείδωλο συναρμολογημένο από   τις πρόσφατες και παλαιότερες δράσεις του λαϊκού κινήματος με μια επιλεκτική ανάγνωση της ιστορίας. Κι από εκείνη τη δεκαετία του ’40, κρατώντας μόνο τη μεγάλη λαϊκή συμμετοχή στο ΕΑΜ και όχι την πολεμική σύγκρουση του Δημοκρατικού στρατού των ανταρτών με τον Εθνικό στρατό της αστικής τάξης,  κατασκεύασε ένα κοσμοείδωλο που εξαφάνιζε και διέλυε τις κοινωνικές τάξεις της ελληνικής κοινωνίας, την πάλη τους, την ιστορικότητά τους. Όροι χωρίς ταξικό πρόσημο έγιναν του συρμού, όπως κατεστημένο, μη προνομιούχοι.  Και μέχρι την οικονομική κρίση η αστική πολιτική ηγεσία δεν τολμούσε να αμφισβητήσει την πίστη στη διαχρονικότητα της αγωνιστικότητας του λαού που παλεύει και αντιστέκεται. Μόνο που με τα χρόνια  συνωστίζονται να περιλαμβάνονται σ’ αυτόν οι  πάντες, εκμεταλλευτές κι εκμεταλλευόμενοι. Και ήταν κι αυτός ένας τρόπος να συγκαλυφθεί η πολιτική και ταξική αντίθεση που εξέφραζε ο εμφύλιος, γιατί βέβαια αυτή δεν μπορούσε ούτε να εξαφανιστεί ούτε να τελειώσει σ’ ένα  καπιταλιστικό σύστημα που εκμεταλλεύεται την εργατική τάξη.   
         Και στην οικονομική κρίση, ενώ  αποκαλύφτηκαν οι ταξικές αντιθέσεις,  πάλι αποσιωπούνταν, εκτός από το ΚΚΕ, και συγκαλύπτονταν. Τις  συγκεκριμένες αντιθέσεις  των ετερόκλητων  κοινωνικών στρωμάτων  που επηρεάζονταν από τα μνημόνια η κυρίαρχη εξουσία τις παρέκαμπτε με την επίκληση του έθνους και την καλλιέργεια ενοχικών συνδρόμων, ώστε να  συντηρείται  η αδυναμία να ανοιχτούν με ταξικό πρόσημο πολιτικά μέτωπα με όρους μαζικών χώρων. Οι αλήστου μνήμης «αγανακτισμένοι»,  στην καλύτερη εκδοχή εμφανίστηκαν σαν θεατρική παράσταση όπου το κοινωνικό και πραγματικό υποκαταστάθηκε από το συμβολικό και φανταστικό που κατέληξε στην κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ -ΑΝΕΛ. Στην χειρότερη εκδοχή, νομιμοποίησε να  εκδηλωθεί η συσσωρευμένη αγανάκτηση σε μονοπάτια που κατηύθυναν προς τη ΧΡΥΣΗ ΑΥΓΗ.  
         Με την καπιταλιστική κρίση, που χρόνια τώρα σέρνεται και τσακίζει ζωές,  το  αστικό πολιτικό σύστημα αποκαλύπτει ότι βασική του μέριμνα  ήταν πάντα να διαμορφώνει τις προϋποθέσεις, είτε με συνθήκες και όρους καταστολής είτε κατευνασμού, που να αποτρέπουν από τη σύγκλιση των κινητοποιήσεων στην εργατική προοπτική.
          Καθώς τα πρώτα χρόνια των μνημονίων και των συνεπειών τους με την νέα κατανομή πλούτου επηρεαζόταν και η κατανομή της εξουσίας,  οι κοινωνικές συγκρούσεις εύρισκαν την οξύτερη έκφρασή τους. Και  η αναφορά στο παρελθόν, συρρικνωμένου και προσαρμοσμένου στην προκρούστεια συναίνεση που προωθούνταν από την κυρίαρχη εξουσία,   ερχόταν να οπλίσει και να δώσει το ιδεολογικό πρότυπο και το ιστορικό υπόβαθρο του πολιτικού αγώνα.  Από τη μια, για το λεγόμενο προοδευτικό στρατόπεδο, η αναφορά στο ΕΑΜ χρησιμοποιούνταν για να δοθεί διαταξικός χαρακτήρας στις κινητοποιήσεις, αφήνοντας στο απυρόβλητο τον καπιταλιστικό τρόπο οργάνωσης της παραγωγής.  Από την άλλη,  νομιμοποιώντας με την συμμετοχή του ακροδεξιού σχήματος ΛΑ.Ο.Σ  σε κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ και Ν. Δημοκρατίας του Λ. Παπαδήμα  έρχεται στην κεντρική σκηνή και ο περιθωριακός, μετά την περίοδο της δικτατορίας, φασιστικός λόγος,  με βασική επιδίωξη, αναβιώνοντας μετεμφυλιακές αντιθέσεις εθνικισμού και κομμουνισμού,   τη μετάθεση  των  όρων  σύγκρουσης σε πεδία που δεν θίγουν το κεφάλαιο.  
          Γι’ αυτό υπουργοί που εκτελούν χρέη επιστάτη του συστήματος, όπως ο Α. Γεωργιάδης, ωρύονται εναντίον των κομμουνιστών και παραχαράσσουν την ιστορία, στην εναγώνια προσπάθειά τους να επιπλέουν προσφέροντας υπηρεσίες στον κάθε ισχυρό ηγέτη και σφραγίζοντας με τη συμπεριφορά τους όχι μόνο τη δική φυσιογνωμία, αλλά και όλων των παρατρεχάμενων που ευτελίζουν θεσμούς για να γίνονται αναγκαίοι στην κυρίαρχη εξουσία.
          Στο  τέλος  λοιπόν αυτής της  δεκαπενταετίας της μόνιμης κρίσης αρχίζουν ν’ αντιπαρατάσσονται σ’ ένα περιβάλλον βέβαια που δεν είναι ακόμα άμεσα πολεμικό, οι ίδιες δυνάμεις που 77 χρόνια πριν πολεμούσαν μέχρις εσχάτων. Από τη μια οι καπιταλιστές που οι αστοί πολιτικοί μας της κυβέρνησης της Ν. Δημοκρατίας και των άλλων συναφών κομμάτων  ενισχύουν με πακτωλό χρημάτων την κερδοφορία τους με συμφωνίες όπως «Η Ασπίδα του Αχιλλέα» με το εγκληματικό κράτος του Ισραήλ, επιταχύνοντας  την εμπλοκή στους ιμπεριαλιστικούς πολέμους. Και από την άλλη τα λαϊκά στρώματα που πρέπει να είναι ικανοποιημένα από τα αποφάγια που τους προσφέρει η πολιτική ηγεσία, πότε εν είδει επιδομάτων πότε με συμφωνίες κυρίων για μείωση τιμών κλπ.  
         Και είναι πάλι το ΚΚΕ στην πρωτοπορία της οργάνωσης των εργατικών αγώνων για την αποτροπή αυτού που μεθοδικά ετοιμάζεται από την κυρίαρχη τάξη, ενός γενικευμένου ιμπεριαλιστικού πολέμου.  Γι’ αυτό  η δεκαετία της Αντίστασης και του Εμφυλίου είναι το κλειδί για την κατανόηση αυτής της επικείμενης, με όποιο τρόπο, σύγκρουσης.

 

Δεν υπάρχουν σχόλια: